Wat brengt dat nu op, duurzaam ondernemen?

Jan Smet en Wim Cooman zijn overtuigd: Milieuzorg moet verbreden, en moet passen in een ruimer beleid voor duurzaam ondernemen. Het moet leiden tot een mooiere, betere wereld. Mooi praatjes? Toch niet, menen ze.

In 1997 richtten de provincie Oost-Vlaanderen en VOKA (Vereniging van Vlaamse Ondernemers) het Milieucharter op. Doel was (en is nog altijd): bedrijven aanzetten om een structureel milieubeleid te voeren, en actie voeren om op dat vlak steeds beter te worden. Volvo Car Gent was er vanaf het begin bij*. Ondertussen is het Milieucharter verruimd - van milieuzorg gaat het naar duurzaam ondernemen. De 'P' van Planet krijgt nu het gezelschap van enkele andere P’s.

Verenigde Naties
Het bedrijfsleven zoekt aansluiting bij de doelstellingen voor duurzame ontwikkeling zoals die recent werden geformuleerd door de Verenigde Naties. De 'millenniumdoelstellingen', die vooral gefocust waren op de ontwikkeling in de derde wereld, worden vervangen door een aantal doelstellingen inzake 'duurzame ontwikkeling', die ook betrekking hebben op de rijke landen in het westen. De kernvraag is: hoe kunnen we de ontwikkeling duurzaam maken, zodat de groei ten goede kan komen aan zoveel mogelijk mensen op de aarde en zonder de grondstoffen uit te putten?

De Vereniging van Vlaamse Ondernemers – Kamer van Koophandel (VOKA), die al jaren het milieucharter uitreikt, wil nu een koppeling maken tussen de globale doelstellingen van de Verenigde Naties (VN) en de manier waarop ondernemingen zouden moeten werken, met niet alleen aandacht voor de aandeelhouder, maar voor alle belanghebbenden (stakeholders), waaronder het personeel, de klanten, en de wereld rondom ons.

De VN definieerden 17 doelstellingen, onder te verdelen in vijf 'P's.

  • Peace (wereldvrede)
  • Planet (zorg om de planeet Aarde)
  • People (bedrijven moeten aandacht hebben voor de belangen van de werknemers maar ook van de klanten)
  • Prosperity (voordien was dit 'Profit'; welvaart/welzijn zijn ruimere begrippen)
  • Partnerschap (de doelstellingen moeten bereikt worden met de actieve medewerking van alle belanghebbenden).

Dit kan nogal hoogdravend en ambitieus klinken, en dat is het ook. Tijdens de uitreiking van de prijzen op 17 juni laatstleden verwoordde de gastspreker Peter Wollaert, directeur van CIFAL* Flanders, het als volgt: "Ondernemingen werden in het verleden te veel gezien als een deel van het probleem." Zij maken vervuilende en ongezonde producten, ze zorgen voor uitstoot en afval, en zetten ons aan tot overdreven consumeren. "Maar," zegt hij, "nu zien we ook dat ondernemingen deel zijn van de oplossing. Bedrijven beginnen te beseffen dat 'duurzaamheid' hen helpt om op lange termijn rendabel te zijn, door zinvolle producten en diensten aan te bieden die beantwoorden aan reële behoeften."

Het Charter Duurzaam Ondernemen biedt bedrijven de mogelijkheid om het begrip ‘duurzaam’ concreet vorm te geven, en wil vooral inspireren. Veel kleine verbeteringen kunnen een belangrijk verschil maken. Volvo Car Gent is in deze context een inspirerend bedrijf - al in de jaren 70 erkende Volvo dat onze producten zorgen voor emissies en verkeersproblemen. Volvo Cars focust daarom op een mensvriendelijk beleid, op het milieu, en op veiligheid. Dat is een globaal beleid, dat ook lokaal in de praktijk wordt omgezet.

Om het Milieu- of het Duurzaamheidscharter te bekomen, moet je aantonen dat je enkele sterke verbeteringen hebt doorgevoerd om duurzaam te produceren. Dit jaar was een belangrijke vernieuwing een aanpassing aan de verfspuitrobots waardoor de schoonmaakfrequentie kon verminderd worden. Daardoor kon de capaciteit op de primerlijn – gratis – vergroot worden, was er voor 8000 euro minder schoonmaakmateriaal nodig, en kon de solventuitstoot met 85% verminderd worden.

Koploper
Volvo Car Gent is een koploper op milieugebied, door als één van de eersten een transparant en openbaar milieubeleid te hebben, en door te investeren in schone technologieën.
Volvo Car Gent behoort trouwens tot de allereerste lichting van bedrijven dat een Milieucharter in de wacht wist te slepen. De eerste keer was dat in 1997, en sindsdien was Volvo Car Gent elk jaar bij de laureaten.

"Veel bedrijven kijken op naar Volvo," zegt milieucoördinator Wim Cooman. "Ze vragen ons: hoe komen jullie toch aan zoveel verbetervoorstellen? Terwijl milieuzorg eigenlijk ingebakken zit in onze manier van werken. We streven altijd naar verbetering, ook inzake milieu. Er borrelen jaarlijks tientallen voorstellen op, om minder energie te verbruiken, voor minder afval, om meer materiaal te hergebruiken, enzoverder. Momenteel focussen we ons erg op afval – voorkomen en hergebruiken is de boodschap. Dat is goed is voor het milieu, en komt ons ook financieel ten goede. Het enige wat wij moeten doen, is al deze voorstellen opvangen en verwerken in een rapport dat we indienen bij VOKA."

Ook de evolutie van ‘milieu’ naar ‘duurzaamheid’ vinden Wim Cooman en Jan Smet (Milieu-engineer) alleen maar een logische volgende stap. "Volvo is al tientallen jaren bezig met duurzaamheid," zegt Jan Smet. "Milieu is daar een onderdeel van. Volvo Cars hanteert een holistische aanpak die de mens centraal stelt. Dat uit zich in onze bedrijfsslogan: Designed Around You, aangevuld met Omtänke – onze aanpak voor verantwoord ondernemen (‘omtänke’ is Zweeds en betekent ‘zorg’, maar ook: ‘anders gaan denken). Wie de mens centraal stelt, als medewerker en als klant, komt automatisch uit bij een gefundeerde zorgaanpak inzake personeelsbeleid, milieu en veiligheid."

Om die reden vinden Wim en Jan de verdere stap - een certificatie volgens de regels van de Verenigde Naties - best haalbaar. Vanaf 2017 zouden we dan, gedurende een driejaarlijkse cyclus, moeten voldoen aan de 17 doelstellingen van de VN, ondertussen bekend als SDG's: Sustainable Development Goals. Vandaar dat ook personeelszaken mee aan boord komt.

“Naast het nemen van nieuwe initiatieven is het heel belangrijk om de reeds bestaande acties goed op te volgen en kenbaar te maken." zegt Annick Stevens, die vanuit HR (personeelsdienst) het duurzaamheidsstreven ondersteunt.

Maar eerst moeten de 17 doelstellingen omgezet worden naar relevante doelstellingen voor het bedrijfsleven.

* Twee bedrijven kunnen volgend jaar voor de twintigste keer in de prijzen vallen: Volvo Car Gent en OVMB (Oost-Vlaams Milieubeheer)
* Centre international de formation des autorités et leaders

Link naar het duurzaamheidsverslag van Volvo Cars (Engels)

Naar boven